Žegar viš ķ Hugarafli vorum bešin um aš skrifa pistil į forsķšuna, fór ég aš hugsa um hvaš ég gęti skrifaš. Ég er nefnilega kannski ekki eins vķsindalega kunnug gešsjśkdómum eins og lęknar sem hafa žau próf til aš bera. En ég hef 15 įra reynslu af žvķ aš vera gešsjśk og į žeim 15 įrum hefur margt breyst hvaš varšar śrręši og ašstoš viš okkur gešsjśklinga.
Žegar ég lagšist fyrst inn į gešdeild įriš 1994 var bęši sjśkražjįlfun og išjužjįlfun stór hluti af lękningaferlinu. Žaš var dagsprógramm fyrir žį sem lįgu inni og įframhaldandi prógramm fyrir sjśklinga į dagstatus. Meš öšrum oršum, okkur var fylgt eftir af deildinni meš įkvešnu prógrammi sem viš bjuggum til meš ašstoš heilbrigšisstarfsfólksins. Venjulega vorum viš ķ dagstatus ķ žó nokkurn tķma eftir innilegu og smįm saman žokušumst viš śt ķ lķfiš aftur.
En svo var bęši išjužjįlfunin og sjśkražjįlfunin lögš nišur vegna sparnašar og undanfarin įr mį segja aš lķtil sem engin śrręši vęru fyrir žį sem leggjast inn aftur og aftur eins og ég til dęmis. Žetta var svona hįlfur mįnušur til žrjįr vikur inni į deildinni, svo lyfsešlar ķ hendurnar og heim aš hvķla sig ķ kannski svipašan tķma. Sķšan aftur ķ vinnuna, allavega žeir sem voru aš vinna, og svo treysta į Guš og lukkuna hvort mašur stęši śt įriš įšur en mašur lagšist inn aftur. Er žetta bara ekki svipaš žvķ aš setja sykursżkissjśkling į breytt mataręši ķ smį stund svona rétt į mešan hann vęri aš vinna upp orku og leyfa honum svo aš fį sętindi į nż?
Inni į gešdeild er lķtil sem engin endurhęfing, žetta er brįšadeild sem gott er aš geta leitaš til žegar į liggur en ekki skemmtilegt aš vera į žegar komiš er į endurhęfingarstig. Žaš er stigiš sem ég kalla žegar mig langar aš fara aš gera eitthvaš og dagarnir fara aš hafa tilgang. Žaš er aftur į móti ekki stigiš žar sem ég į aš fara śt ķ samfélagiš og žola ögranir og margvķslega erfišleika sem vissulega koma upp ķ hverju einasta starfi. Žegar ég verš oršin heilbrigš mį kannski skoša žaš en ekki nżkomin af gešdeild. Vandamįliš hingaš til hefur bara veriš aš öšlast endurhęfingu viš hęfi. Žaš er nefnilega vandmešfariš aš męla gešsjśkdóma og į hvaša stigi žeir eru af žvķ aš žeir eru ósżnilegir. Af žeim orsökum höfum viš gešsjśklingar sętt mjög miklum fordómum um tķšina sem stafa fyrst og fremst af vanžekkingu. Žetta er višurkennt. Žaš besta sem gešsjśklingur getur gert er aš sęttast viš sjśkdóminn sinn og hjįlpa öšrum aš skilja hann lķka.
Endurhęfing fyrir gešsjśka žarf helst aš vera į žeim nótum aš žeim finnist žeir gera gagn og žaš sé meining meš endurhęfingunni annaš en aš mįla gifs eša flétta körfur meš fullri viršingu fyrir öllu handverki. Žaš getur veriš gott aš fara ķ deildarišju į deildinni og mįla myndir žegar mašur er oršinn leišur į aš sitja og horfa śt ķ loftiš en žegar lengra kemur ķ batanum langar flesta til aš vinna gagn. Endurhęfing sem felst ķ žvķ aš uppręta fordóma śr samfélaginu og sem hvetur fólk til įbyrgšar į eigin verkum er góš endurhęfing. Žaš er fyrst nśna, eftir 15 įr sem ég rata inn ķ endurhęfingu sem viršist hreinlega getaš bošiš upp į verkefni viš allra hęfi auk žess aš hafa göfugt markmiš.
Hugarafl er félagssamtök sem hefur aš markmiši aš fręša samfélagiš um gešsjśkdóma og allt sem žeim fylgir. Aš vera mešlimur ķ Hugarafli hefur ķ för meš sér aš taka aš sér verkefni ef og žegar mašur treystir sér til. Žar er ennfremur unniš faglegt starf undir stjórn išjužjįlfa og sįlfręšings. Hugarafl er stašurinn sem fólk ętti aš skoša ef žvķ finnst žaš vera oršiš virkt aš hįlfu leyti en treystir sér ekki enn ķ vinnu. Og meira aš segja žarf enginn aš vera virkur ķ Hugarafli, stundum er bara mįliš aš męta og hlusta. Ég held einhvern veginn aš ég hefši miklu fyrr įtt aš kynnast starfsemi Hugarafls.
Žaš sem vantar ķ gešheilbrigšiskerfiš er betra upplżsingaflęši um staši sem veita endurhęfingu eftir veikindi. Žaš er nefnilega stór munur į žvķ aš hanga lon og don inni į deild ķ išjuleysi og žvķ aš henda sér śt ķ samfélagiš meš öllu sķnu įreiti eftir tvęr til žrjįr vikur. Meš žvķ sjokkerar mašur sjįlfan sig aftur og aftur.
Hugarafl er einn valkostur sem gott er aš vita af ef veriš er aš leita aš endurhęfingu. Ég ber žį ósk ķ brjósti aš Hugarafl styrkist og eflist til muna og verši meš tķmanum stór žįttur af fręšslu śt ķ samfélagiš og upplżsingabrunnur fyrir žį sem langar aš vita meira um gešsjśkdóma.
Adda Gušrśn Sigurjónsdóttir